ព.ធ

ព្រះពុទ្ធសម្តែងព្រះធម៌

បុគ្គលណាមួយបានឃើញព្រះធម៌ បុគ្គលនោះក៏ដូចជាបានឃើញនូវ ព្រះតថាគត។ ដូច្នេះបុគ្គលគ្រប់រូប គួរសិក្សាព្រះធម៌ដោយគោរព។ ធម្មទាន ឈ្នះទានទំាងពួង។

បទសរភញ្ញ(នមស្សការ)

សូមថ្វាយបង្គំព្រះសម្ពុទ្ធ ប្រសើរបំផុតក្នុងលោកា
ជាគ្រូនៃមនុស្សនិងទេវតា ទ្រង់ត្រាស់ទេសនាប្រដៅសត្វ។
ចង្អុលឲ្យដើរផ្លូវកណ្តល មាគ៌ាត្រកាលអាចកម្ចាត់
ទុក្ខភ័យចង្រៃឲ្យខ្ជាយបាត់ អាចកាត់សង្សារទុក្ខបាន។
សាសនាព្រះអង្គនៅសព្វថ្ងៃ សត្វមាននិស្ស័យពីបូរាណ
ប្រឹងរៀនប្រឹងស្តាប់ចេះចាំបាន ធ្វើតាមលំអានបានក្តីសុខ។
ឥតមានសុខណាស្មើក្តីស្ងប់ បញ្ចប់ត្រឹមសុខឃ្លាតចាកទុក្ខ
តាំងពីលោកនេះតទៅមុខ ក្តីសុខនឹងមានព្រោះធម៌ស្ងប់។
សូមថ្វាយបង្គំឆ្ពោះព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃបវរទំាងគ្រប់សព្វ
រួមទាំងត្រៃរតន៍គួរគោរព ជាម្លប់ត្រជាក់នៃលោកា។
ព្រះរូបព្រះធាតុនៃព្រះពុទ្ធ វិសុទ្ធិតាងអង្គព្រះសាស្តា
សូមគុណត្រៃរតន៍ជួយខេមរា ឲ្យបានសុខាតរៀតទៅ។

ព្រះរាជនិពន្ធដោយ សមេ្តចព្រះសង្ឃរាជ ព្រះសុមេធាធិបតី
ជោតញ្ញាណោ ជួនណាត

ពាក្យអារធនាលោកសមែ្តងធម៌

គ្រានោះសហម្បតី
ព្រហ្មជាឥសូលោកា
ចូលគាល់ព្រះសាស្តា
លើកហត្ថាសិរោរាប។
ហើយពោលពាក្យទូលថា
សូមព្រះករុណាស្តេចទ្រង់ជា្រប
ត្បិតសត្វអន់ទៀប
ទុព្វលភាពបាបក្រៃក្រាស់
ទន្ទឹងព្រះធម៌ថ្លៃ
ជានិស្ស័យបច្ច័យច្បាស់
ឥលូវទ្រង់បានត្រាស់
ត្រេកអរណាស់ពុំកន្តើយ។
សត្វខ្លះក្រាស់ដោយកាម
មិនយល់តាមត្រៃលក្ខណ៍ឡើយ
ឥលូវយល់ខ្លះហើយ
ដោយអំណាចព្រះមានបុណ្យ។
បើបានស្តាប់ទេសនា
បញ្ញាក្លាខ្លាំងលើសមុន
សូមព្រះដ៏មានបុណ្យ
ទ្រង់និមន្តប្រោសទេសនា។
ប្រោសសត្វបំបាត់សោក
ទាំងរាគរោគរូបតណ្ហា
ងងឹតប្រែជ្រះថ្លា
កើតបញ្ញាវិយោគយល់។
ត្រៃលោកគោកត្រៃលក្ខណ៍
សង្សារច័ក្កវិលមិនដល់
អវិជ្ជាជារឹសគល់
ជាបច្ច័យនៃសង្ខារ។
នាំសត្វឲ្យសោកសៅ
លិចលង់នៅក្នុងសង្សារ
បញ្ចមារមោហន្តការ
រឹតទំហំជុំជាប់នៅ។
ហេតុនេះសូមព្រះអង្គ
ប្រោសស្រោចស្រង់ដាក់សំពៅ
ចម្លងសត្វឆ្ពោះទៅ
កាន់ត្រើយត្រាណនិព្វាននាយ។
ដូចគល់ប្រទីបធំ
សាយត្រសុំលឺព្រោងព្រាយ
បំភ្លឺសត្វទាំងឡាយ
ឲ្យសប្បាយក្សាន្តភិរម្យ។
ព្រះសទ្ធម្មជាស្គរជ័យ
ព្រះវិន័យជារាងធំ
ព្រះសូត្រជាខ្សែររុំ
ព្រះអភិធម្មជាស្បែកដាស់។
អរិយសច្ចៈជាអន្លូង
សំរាប់ទូងឲ្យលឺច្បាស់
សត្វលោកងោកងុយណាស់
លឺស្គរដាស់ក្រោកឡើងបាន។
បរិស័ទ៤ជំពួក
ដូចផ្កាឈូកក្នុងជលដ្ឋាន
ខ្លះផុសចាំងសុរិឆាន
រះនិងរីកដោយរស្មី។
ព្រះធម៌ជាសូរ្យសែង
រះឡើងចែងចាំងរង្សី
បំភ្លឺលោកទាំងបី
ឲ្យយល់ផ្លូវឋានសុខា។

បន្ទប់ព្រះធម៌

កំពុងដោនឡូត

អត្ថបទសម្លេង ពុទ្ធប្បវត្តិ

MySpace Music Playlist at MixPod.com

Photos

កំពុងដោនឡូត

សមាជិក

មើលទាំងអស់

សកម្មភាព

BUOY SOMETHEA added 6 photos

2 បន្តទៀត…

ថ្ងៃច័ន្ទ

BUOY SOMETHEA កែប្រែថ្មីនូវទម្រង់រូបថត

ថ្ងៃច័ន្ទ

BUOY SOMETHEA កែប្រែថ្មីនូវ

ថ្ងៃច័ន្ទ

SON ឥលូវនេះជាសមាជិកនៃ

សូមស្វាគមន៍អ្នក!

វិច្ឆិកា 9

ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ប្រោសបញ្ចវគ្គិយភិក្ខុ នៅព្រៃឥសិបគទាយវ័ន្ត

អរិយសច្ចៈ, ទ្រឹស្តីកំពូលរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា

ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាទ្រឹស្តីអរិយសច្ចៈ គឺជាទ្រឹស្តីកំពូលមួយ ។ អរិយសច្ចៈ គឺជាសេចក្តីពិតដ៏ប្រសើរ ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ។ ចំពោះអរិយសច្ចៈ ដែលព្រះពុទ្ធបានពិចារណាមានបួនប្រការ ហៅថា ចតុរាអរិយសច្ចៈ
១- ទុក្ខអរិយសច្ចៈ
២- សមុទយអរិយសច្ចៈ
៣- នរោធ អរិយសច្ចៈ
៤- មគ្គអរិយសច្ចៈ ។
តើអរិយសច្ចៈនីមួយៗមានអត្ថន័យ និងខ្លឹមសារយ៉ាងណាខ្លះ ?

១- ទុក្ខអរិយសច្ចៈ : គឺជាសេចក្តីទុក្ខពិតដែលកើតមានដល់មនុស្ស សត្វគ្រប់រូប ហើយពុំអាចចៀសផុតឡើយ គ្រាន់តែខុសគ្នាត្រង់អ្នកខ្លះមានទុក្ខតិច អ្នកខ្លះទៀតមានទុក្ខច្រើនប៉ុណ្ណោះ ។ ចំពោះទុក្ខរបស់មនុស្សមានបួនធំៗគឺ :
- ជាតិទុក្ខ : គឺទុក្ខព្រោះមានកំណើតតាំងពីផ្ទៃម្តាយមកម្ល៉េះ
- ព្យាធិទុក្ខ : គឺទុក្ខព្រោះមានជំងឺផ្សេងៗមកបៀតបៀន
- ជរាទុក្ខ : គឺទុក្ខព្រោះចាស់ជរាទ្រុឌទ្រោម
- មរណទុក្ខ : គឺទុក្ខព្រោះសេចក្តីស្លាប់ឈានចូលមកដល់�មានការឈឺចាប់ ឬ មានការពិបាកខ្លាំងមុនពេលស្លាប់� ។

២- សមុទយអរិយសច្ចៈ : គឺជាសចក្តីពិតដែលកើតឡើងមកអំពីហេតុ ឬ មានឫសគល់យ៉ាងពិតប្រាកដ ។ ឯហេតុដែលនាំឲ្យមានទុក្ខមានធំៗពីរគឺ :
២-១ ទុក្ខព្រោះអវិជ្ជា ដោយអវិជ្ជាគឺ ជាសេចក្តីល្ងង់ខ្លៅ ឬ មិនដឹងមិនយល់នូវហេតុដែលនាំឲ្យកើតទុក្ខ ។ អវិជ្ជានេះនាំឲ្យកើតមានតណ្ហាឡើង ។
២-២ ទុក្ខព្រោះតណ្ហា ដោយតណ្ហាគឺជាសេចក្តីស្រេកឃ្លាន សេចក្តីប្រាថ្នា សេចក្តីលោភលន់ចង់មានចង់បានអ្វីៗគ្រប់បែបយ៉ាង មិនចេះឆ្អែតមិនចេះចប់ ។ តណ្ហាជាប្រភព ឬជាឫសគល់ចម្បងដែលនាំឲ្យកើតទុក្ខគ្រប់ប្រការ ហើយនាំឲ្យមានកំណើតថ្មីបន្តគ្នាមិនដាច់ ។

៣- និរោធអរិយសច្ចៈ : គឺការរួចស្រឡះ ឬ ការរំលត់ទុក្ខជាសេចក្តីពិត ។ ព្រះពុទ្ធទ្រង់សម្តែងថា ទីដែលរួចចាកផុតទុក្ខ គឺនិព្វាន ។ ដើម្បីរំលត់ឲ្យបានអស់រលីងនោះយើងត្រូវបំបាត់អវិជ្ជារំលីងឫសគល់នៃទុក្ខគឺបំបាត់អវិជ្ជា និងរំលាយតណ្ហា ប្រៀបបានទៅនឹងការរំលើងឫសកែវនៃដើមឈើឲ្យអស់ ទើបដើមឈើលែងដុះលូតលាស់ទៀតបាន ។ យ៉ាងណាមិញ ឫសគល់នៃទុក្ខ រលាយរលត់អស់ហើយ ទុក្ខនានាក៏មិនអាចកើតទៀតបានឡើយ ។ តើការរំលត់ទុក្ខដោយវិធីបែបណាខ្លះ ?
នៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ដើម្បីធ្វើការរំលត់ទុក្ខ គឺត្រូវប្រតិបតិ្តដូចខាងក្រោម :

៤- មគ្គអរិយសច្ចៈ : គឺជាផ្លូវ ឬ មធ្យោបាយនាំឲ្យផុតចាកទុក្ខ គឺសេចក្តីពិត ។ ដើម្បីរំលត់ទុក្ខ ហើយទៅដល់និព្វាន ព្រះពុទ្ធបានបញ្ជាក់ថា ការប្រកាន់យកផ្លូវកណ្តាល ហើយប្រកាន់ប្រតិបត្តិយ៉ាងខា្ជប់ខ្ជួននូវមគ្គទាំង ៨ នោះគឺ :
៤-១ សម្មាទិដ្ឋិ : ការយល់ឃើញត្រូវ គឺការយល់ឃើញពិតនូវសភាវធម៌ទាំងពួង
៤-២ សម្មាសង្កប្ប : ការត្រិះរិះត្រូវ គឺការត្រិះរិះក្នុងការមិនព្យាបាទ មិនបៀតបៀន ចំពោះមនុស្សសត្វទូទៅ ។ ការត្រិះរិះត្រឹមត្រូវនាំឲ្យមនុស្សជួបនូវផលល្អ និងទទួលបាននូវសេចក្តីសុខចម្រុងចម្រើន ។
៤-៣ សម្មាវាចា : ការនិយាយត្រឹមត្រូវ គឺការប្រើពាក្យសម្តីត្រឹមត្រូវវៀរចាកការប្រព្រឹត្តិអាក្រក់ដោយការនិយាយស្តីបួនយ៉ាង :
៙ មុសាវាទ ពាក្យមិនពិត ឬ និយាយកុហក
៙ បិសុនាវាទ ពាក្យនិយាយស៊កសៀតញុះញង់បំបែកបំបាក់
៙ ផរុសវាទ ពាក្យជេរប្រទេចតិះដៀលដៀមដាម
៙សម្ផសប្បលាវាទ ពាក្យឡេះឡោះកម្លែងសើចលេងឥតប្រយោជន៍
៤-៤ សាម្មាកម្មន្ត គឺជាទង្វើត្រឹមត្រូវការងារត្រឹមត្រូវ គឺប្រព្រឹត្តល្អវៀរចាកកាយទុច្ចរិតបីយ៉ាង :
- បាណា(ការសម្លាប់សត្វ មានជីវិត)
- អទិន្នា(ការលួចទ្រព្យអ្នកដទៃ)
- កាមេ(ការប្រព្រឹត្តិខុសតាមផ្លូវកាម ឬរួមភេទជាប្តីប្រពន្ធ កូនអ្នកដទៃដែលមានគេហួងហែងថែរក្សា) ។
៤-៥ សម្មាអាជីវ : គឺការប្រកបរបរទទួលទានត្រឹមត្រូវ គឺវៀរចាកការចិញ្ចឹមជីវិតខុសគន្លងធម៌ដូចជា លួច ប្លន់ ទ្រព្យសម្បត្តិអ្នកដទៃ និងធ្វើជំនួញខុសច្បាប់រដ្ឋ និងច្បាប់ប្រពៃណីជាដើម ។
៤-៦ សម្មាវាយាម : គឺការព្យាយាមត្រឹមត្រូវ គឺការព្យាយាមខាងផ្លូវចិត្តគំនិត ដូចជាការការពារមិនឲ្យមានអំពើបាប ឬ អកុសលដែលនាំឲ្យមានភាពសៅហ្មងក្នុងសន្តានចិត្ត ។
៤-៧ សម្មាសតិ : គឺការភ្ញាក់រលឹកត្រឹមត្រូវ ( ឬ ការនឹកឃើញត្រឹមត្រូវការចងចាំបានល្អ ) និងដឹងខ្លួនជានិច្ច ។ សតិល្អប្រៀបដូចជាឆ្មាំទ្វារដ៏ល្អក្នុងការឃ្លាំមើល និងការពារកុំឲ្យគ្រឿងវិញ្ញាណមាន : ភ្នែក ត្រចៀក អណ្តាត ច្រមុះ កាយទទួលអារម្មណ៍អាក្រក់បាន ។
៤-៨ សម្មាសមាធិ : ការធ្វើសមាធិត្រឹមត្រូវ គឺការចម្រើនភាវនា ដើម្បីតម្កល់ចិត្តឲ្យនឹងមិនឲ្យរវើរវាយអណ្តែតអណ្តូងពោល គឺតាំងចិត្តឲ្យស៊បក្នុងអារម្មណ៍តែមួយ ។
ផ្លូវ ឬ មធ្យោបាយទាំងប្រាំបីខាងលើនេះ បង្រួមបានដល់(សីល សម្មាធិ បញ្ញា) ៕